Start » Artykuły naukowe, Owocowe skarby, Rośliny z daleka, Zioła i fitoterapia

Synsepal, cudowny owoc z mirakuliną

6 września 2011

Czy istnieje łatwy sposób, aby osłodzić sobie życie? I to bez zbędnych kalorii? Natura po raz kolejny (patrz: Stewia) przychodzi nam z pomocą oferując „cudowny owoc” synsepalu.  Synsepal słodki jest krzewem z rodziny sączyńcowatych, który po raz pierwszy został opisany w Afryce zachodniej przez francuskiego podróżnika Reynaud Des Marchais. Obecnie gatunek ten uprawia się na Tajwanie, w Ghanie i na Florydzie. Roślina ma wiecznie zielone, podłużne liście oraz czerwone owoce podobne kształtem do owoców dzikiej róży. Owoce są bogate w związki polifenolowe, ale to właśnie w owocach synsepalu kryje się „magiczna moc” w postaci glikoproteiny o bardzo interesujących właściwościach.

Mirakulina – cudowna substancja

Jedną z substancji występujących w owocach synsepalu słodkiego jest mirakulina – glikoproteina składająca się ze 191 aminokwasów i kilku łańcuchów węglowodanowych [1].  Mirakulina sama w sobie jest substancją bez smaku i zapachu, jednak po jej spożyciu znajdujące się na języku receptory smaków kwaśnego i gorzkiego zostają zablokowane, powodując tym samym zmianę smaku pokarmów. Efekt ten, nie do końca jeszcze wyjaśniony, jest całkowicie odwracalny i ustępuje po kilkudziesięciu minutach od spożycia owocu. Przerywa go również spożycie ciepłego pokarmu gdyż mirakulina, jak każde białko, jest wrażliwe na wysoką temperaturę i łatwo ulega denaturacji tracąc swoją aktywność biologiczną [2].

Efekty spożycia owocu synsepalu

Jak zmienia się smak potraw po spożyciu mirakuliny? Efekty bywają naprawdę zaskakujące. Świeżo wyciśnięty sok z cytryny nabiera smaku słodkiej lemoniady, wiśnie smakują jak słodkie czereśnie, a porzeczki tracą swoją cierpkość i stają się przyjemnie słodkie. To samo tyczy się zresztą każdej innej potrawy, która w połączeniu z mirakuliną staje się źródłem bardzo oryginalnych doznań smakowych. Należy jednak pamiętać, że chociaż mirakulina zmienia smak potraw to nie ma ona wpływu na ich skład. Może niestety doprowadzić do niestrawności u osób, które w swoich smakowych eksperymentach posuną się za daleko.

Jako słodzik….

Czy mirakulina ma jeszcze jakieś pozakulinarne zastosowanie? Naukowcy będąc pod wrażeniem jej cudownych właściwości prowadzą intensywne badania nad wykorzystaniem owocu synsepalu w medycynie. Początkowo planowano wykorzystać mirakulinę jako alternatywę dla syntetycznych środków słodzących, takich jak aspartam czy acesulfam K. Jednak ze względu na dosyć wysoki koszt produkcji, w porównaniu do powszechnie stosowanych słodzików, udało się to tylko w Japonii, gdzie zdobyła sobie ona dużą popularność. [3, 4]

…i jako lek.

Zespół lekarzy onkologów z Mount Sinai Medical Center na Florydzie pod kierunkiem doktora Mike’a Cusnira  rozpoczął w 2008 roku badania nad wykorzystaniem mirakuliny jako leku mającego potencjalne zastosowanie wśród pacjentów poddawanych chemioterapii [5]. Uważa się, że mirakulina może ograniczać uczucie „metalicznego posmaku” w ustach, który jest przykrym efektem ubocznym wielu leków przeciwnowotworowych.

Struktura krystaliczna dimeru mirakuliny [9]

Nie tylko mirakulina

Oprócz mirakuliny naukowcy wyizolowali do tej pory kilka innych związków, które „oszukują” nasz zmysł smaku poprzez wpływ na kubeczki smakowe. Najbardziej podobna (pod względem budowy chemicznej i działania) do mirakuliny jest kurkulina, która różni się od mirakuliny tym, że sama w sobie jest substancją bardzo słodką [7]. Zupełnie innymi związkami są laktizol oraz zizifina, które poprzez wpływ na receptory zlokalizowane w kubeczkach smakowych uniemożliwiają odczuwanie słodkiego smaku wykazując działanie przeciwne do mirakuliny. [8]

Autor: mgr farm. Łukasz Szeleszczuk


BIBLIOGRAFIA

  1. Kurihara K, Beidler LM. „Taste-modifying protein from miracle fruit”. Science 161 (3847): 1241–3.
  2. Theerasilp S, Kurihara Y. „Complete purification and characterization of the taste-modifying protein, miraculin, from miracle fruit”. J. Biol. Chem. 263 (23): 11536–9.
  3. Slater, J. „To Make Lemons Into Lemonade, Try ‚Miracle Fruit’”. Wall Street Journal. http://online.wsj.com/article_email/SB117522147769754148lMyQjAxMDE3NzM1MDIzMjAxWj.html.
  4. Balko, R. „Free the Miracle Fruit!”. Reason Magazine. Retrieved 2008-07-22. http://www.reason.com/blog/show/118589.html.
  5. Yamashita H, Theerasilp S, Aiuchi T, Nakaya K, Nakamura Y, Kurihara Y. „Purification and complete amino acid sequence of a new type of sweet protein taste-modifying activity, curculin”. J. Biol. Chem. 265 (26): 15770–5.
  6. Park, M. „Miracle fruit turns sour things sweet”. http://www.cnn.com/2009/HEALTH/03/25/miracle.berries.weightloss/index.html.
  7. Yamashita H, Akabane T, Kurihara Y (April 1995). „Activity and stability of a new sweet protein with taste-modifying action, curculin”. Chem. Senses 20 (2): 239–43.
  8. Kurihara, Y.. „Characteristics of antisweet substances, sweet proteins, and sweetness-inducing proteins”. Crit. Rev. Food Sci. Nutr. 32 (3): 231–252.
  9. Gahloth D, Selvakumar P, Shee C, Kumar P, Sharma AK. „Cloning, sequence analysis and crystal structure determination of a miraculin-like protein from Murraya koenigii”. Arch. Biochem. Biophys. 494 (1): 15–22.
Poleć w swojej społeczności!